Υπάρχει ακόμη κίνδυνος για no deal Brexit;

Τρίτη, 10 Σεπ 2019 12:50 UPD: 13:15
REUTERS / HANNAH MCKAY

Της Μάρως Βακαλοπούλου
mvak@naftemporiki.gr

«Μπορείτε να μου δέσετε τα χέρια, αλλά το Brexit δεν θα το καθυστερήσω». Ήταν η τελευταία κουβέντα του Μπόρις Τζόνσον, λίγο προτού το βρετανικό κοινοβούλιο σιγήσει έως τα μέσα Οκτωβρίου, μερικές μέρες πριν από το Brexit, το σημαντικότερο γεωπολιτικό βήμα το οποίο ετοιμάζεται να κάνει το Ηνωμένο Βασίλειο εδώ και πολλές δεκαετίες, που όμως εξακολουθεί να παραμένει μετέωρο τρία χρόνια μετά το δημοψήφισμα του 2016.

Για δεύτερη φορά σε διάστημα μόλις μίας εβδομάδας, οι Βρετανοί βουλευτές απέρριψαν το αίτημα του πρωθυπουργού να βγάλει τη χώρα από το αδιέξοδο με πρόωρες εκλογές στις 15 Οκτωβρίου. Ο Τζόνσον φαίνεται πως έχει χάσει πλέον τον έλεγχο του Brexit, καθώς υποχρεούται πλέον διά νόμου να αιτηθεί νέα τρίμηνη αναβολή εφόσον οι διαπραγματεύσεις του επιτελείου του με τις Βρυξέλλες δεν φέρουν την πολυπόθητη βελτιωμένη συμφωνία αποχώρησης.

Οι σκηνές χάους, και κυρίως η οργή περίσσευαν χθες το βράδυ στη Βουλή των Κοινοτήτων, καθώς τέθηκε σε ισχύ η αναστολή της λειτουργίας έως τις 14 Οκτωβρίου. Βουλευτές της αντιπολίτευσης κρατούσαν πανό που έγραφαν «φιμωμένη» και φώναζαν «ντροπή» απευθυνόμενοι στους συναδέλφους του Συντηρητικού Κόμματος. Ο πρωθυπουργός από την πλευρά του συνέχιζε στο ίδιο μότο που υιοθέτησε από την ημέρα της εκλογής του, έστω και αν αποδείχτηκε περίτρανα ότι το κοινοβούλιο δεν τον στηρίζει.

«Αυτή η κυβέρνηση θα πιέσει για να διαπραγματευτεί μία συμφωνία, ενώ παράλληλα θα προετοιμάζεται για να αποχωρήσει η χώρα από την Ε.Ε. έστω και χωρίς συμφωνία. Θα πάω σε αυτή τη σημαντική σύνοδο της 17ης Οκτωβρίου και όσα εμπόδια και αν εφεύρει αυτή η βουλή για να μου δέσει τα χέρια, θα βάλω τα δυνατά μου για να φέρω μία συμφωνία για το εθνικό συμφέρον. Αυτή η κυβέρνηση δεν θα καθυστερήσει άλλο το Brexit», τόνισε ο Τζόνσον. Μπορεί όμως, με τα σημερινά δεδομένα, να υλοποιήσει την υπόσχεσή του; Υπάρχει ακόμη ο κίνδυνος του no deal Brexit στις 31 Οκτωβρίου;

Νέα ήττα για τον Μπόρις Τζόνσον στην Βουλή των Κοινοτήτων

Όπως προαναφέρθηκε, βάσει του νόμου που ψήφισαν οι Βρετανοί βουλευτές την περασμένη εβδομάδα, ο πρωθυπουργός είναι υποχρεωμένος να αιτηθεί με επιστολή του προς τους Ευρωπαίους ηγέτες τρίμηνη αναβολή, εάν η συμφωνία δεν πάρει το πράσινο φως του κοινοβουλίου.

Θεωρητικά, ο Τζόνσον μπορεί να αρνηθεί είτε να υπογράψει είτε να στείλει τη συγκριμένη επιστολή, αποδεχόμενος ασφαλώς τις νομικές συνέπειες. Υπάρχουν όμως και αναφορές ότι η νέα βρετανική κυβέρνηση ενδεχομένως να στείλει την επιστολή, συνοδευόμενη ωστόσο από μία δεύτερη όπου θα αναλύει την πολιτική του για αποχώρηση στις 31 Οκτωβρίου.

Ανεξάρτητα ασφαλώς από τον βρετανικό νόμο, για να υπάρξει τρίμηνη παράταση του Άρθρου 50 θα πρέπει να υπάρχει η σύμφωνη γνώμη και των 27 κρατών-μελών της Ε.Ε. Παρά την ευνοϊκή διάθεση των Ευρωπαίων ηγετών, κανείς δεν μπορεί να αποκλείσει το ενδεχόμενο να υπάρξουν αντιρρήσεις, ακόμη και βέτο – όπως έχει αφήσει να εννοηθεί μέχρι στιγμής το Παρίσι.

Αν και πολιτικοί αναλυτές σημειώνουν ότι ο Εμανουέλ Μακρόν έχει εκφράσει και στο παρελθόν τις αντιρρήσεις του, αλλά εν τέλει δεν πήγε κόντρα στο ρεύμα της Ε.Ε., υπάρχει ακόμη και το ενδεχόμενο ο ίδιος ο Τζόνσον να επιμείνει μέχρι κεραίας στο Brexit στις 31 Οκτωβρίου, πείθοντας ένα κράτος-μέλος να αρνηθεί το αίτημά του, επισημείνει το BBC.

Επίσης, υπάρχει μία ακόμη παράμετρος του νόμου, η οποία μάλιστα δίχασε τους Βρετανούς βουλευτές. Ο νόμος προβλέπει μεν τρίμηνη αναβολή, αλλά εάν η Ε.Ε. δώσει μία άλλη ημερομηνία εξόδου, ο Τζόνσον θα πρέπει να την αποδεχτεί, εκτός εάν το βρετανικό κοινοβούλιο την απορρίψει σε διάστημα δύο ημερών. Σε αυτήν την περίπτωση, η Βρετανία θα οδηγηθεί πράγματι σε άτακτο Brexit.

Τέλος, ακόμη και αν το Brexit μετατεθεί για τις 31 Ιανουαρίου του 2020, το ζήτημα της συμφωνίας αποχώρησης θα παραμένει πάντα ανοιχτό. Αυτό σημαίνει ότι το no deal Brexit μπορεί να συμβεί αργότερα. Υπάρχουν δύο μόνο τρόποι για να αποκλειστεί εντελώς: είτε να εγκριθεί η όποια συμφωνία αποχώρησης είτε η χώρα να ακυρώσει το Brexit εντελώς.  

naftemporiki.gr

Κόσμος

Προτεινόμενα για εσάς